Systemisch werk

Schermafbeelding 2020-01-26 om 16.55.13

Mensen worden geboren in een gezin dat een relatie heeft met andere gezinnen. Binnen systemisch werken noemen we het gezin een systeem > familie, familiesysteem.
Later gaan we naar school en werk en vormen we daar een systeem (organisatiesysteem).

Binnen een systeem heeft iedere ‘beweging’ effect op ‘de ander’.
Bert Hellinger ontdekte dat er drie basisprincipes in systemen werkzaam zijn:

  1. Binding. Iedereen heeft recht op een plek in het systeem.
    In een familie is er een band met ouders, grootouders en nog verder terug.
    generaties geven aan elkaar door wat er in een familie belangrijk is.
  2. Volgorde. Alle plekken staan in een rangorde ten opzichte van elkaar,
    een ordening die ‘vastligt’
  3. Geven en nemen. Geven en nemen behoren in balans te zijn.
    Uitzondering hierop zijn ouders en kinderen, ouders geven en kinderen ontvangen.

Het kan voorkomen dat een of meer principes verstoord raken. Door omstandigheden kan de ordening verwarren of is er iemand die buitengesloten wordt, slaat de balans door. Als, een van, de principes verstoord raken ontstaan er ‘dynamieken’, ieder lid van het systeem neemt dan (gedrag)patronen aan waarmee het kan blijven zoals het is.
Voorbeelden van dynamieken zijn:

  • Het (onbewust) makkelijk maken voor iemand
  • Iemand volgen die binnen de familie werd buitengesloten of niet erkend
  • Van plek veranderen, bijvoorbeeld door voor je oudere broer of zus te zorgen
  • Iemand identificeert zich met een ideaal, iemand of een concept

Als er sprake is van een van deze dynamieken kunnen makkelijk ‘symptomen’ ontstaan.
Voorbeelden hiervan zijn.

  • Angstig zijn
  • Gebrek aan ondernemerschap
  • Doelen niet halen
  • Niet weten wat je wilt
  • Onzekerheid
  • Niet productief zijn
  • Onduidelijke lichamelijke klachten
  • Onrust
  • Extreem verantwoordelijkheidsgevoel

Kom je deze ‘symptomen’ tegen? Bijvoorbeeld in je relatie of gezin, sport, op het werk, bij je vrienden, etc. en merk je dat deze je dagelijks leven negatief beïnvloeden? In een systemisch gesprek of tijdens een (familie- of organisatie-) opstelling onderzoek je de onderliggende dynamieken.
In een opstelling kun je met verschillende materialen werken. Vaak worden representanten (mensen die tijdens een opstelling de plek van een persoon innemen) gevraagd plaats te nemen in een opstelling. Door het beeld dat een opstelling zichtbaar maakt krijg je inzicht en kun je opnieuw betekenis geven aan de situatie. Deze informatie is prettig om de symptomen ‘op te lossen’ of plek te geven.